Języki polski, ukraiński, rosyjski to jedna grupa językowa. Oznacza to, że Ty i ja jesteśmy bardzo szczęśliwi, ponieważ te języki mają ze sobą wiele wspólnego. Na przykład niektóre polskie jednostki frazeologiczne pokrywają się znaczeniowo z jednostkami frazeologicznymi w języku rosyjskim i ukraińskim. Najprawdopodobniej wykorzystujesz je już w rozmowach z Polakami. Chcemy jednak zwrócić uwagę na fakt, że istnieją również drobne różnice w jednostkach frazeologicznych. Porozmawiamy o nich dzisiaj.
Od początku pamiętajmy, czym jest jednostka frazeologiczna.
„Jednostka frazeologiczna to wyrażenie o ugruntowanej strukturze i składzie, używane w znaczeniu przenośnym i składające się z dwóch lub więcej słów”.
Zwroty te mają swoje własne charakterystyczne cechy:
- zawierają dwa lub więcej słów;
- mają stabilny skład;
- mieć znaczenie przenośne;
- mają korzenie historyczne;
- są pojedynczym członkiem zdania.
Oto 17 najpopularniejszych wyrażeń o podobnym znaczeniu w języku polskim i rosyjskim.
Bać się jak ogień – bać się jak ognia.
Nowa nauczycielka jest bardzo wymagająca, więc wszyscy boją się jej ognia. — Nowa nauczycielka jest bardzo wymagająca, więc wszyscy boją się jej jak ognia.
Brać byka za rogi – Weź byka za rogi.
To było bardzo trudne wyzwanie, jednak Janek w każdej sytuacji, którą sobie poradził, więc chwyciła za rogi i rozpoczęła się planowanie tego jednorazowego zdarzenia. „To było bardzo trudne zadanie, ale Janek potrafił poradzić sobie w każdej sytuacji, więc chwycił byka za rogi i zaczął przygotowywać to przedstawienie.
Brać coś w swoje ręce - Weź coś w swoje ręce.
Długo zastanawiano się nad dodatkowymi zdarzeniami, aż do momentu, w którym wzięto pod uwagę sprawy w twoich rękach. „Długo patrzyła na rozwój wydarzeń z boku, aż w końcu wzięła sprawy w swoje ręce.
Być na wagę złota - Być na wagę złota.
We współczesnym świecie dobre maniery są na wagę złota. — We współczesnym świecie dobre maniery są na wagę złota.
Być zamkniętym do kogoś jak dwie krople wody - Być jak ktoś jak dwa groszki w strąku.
Bliźniaczki Ola i Iza były do siebie jak dwie krople wody. — Bliźniaczki Ola i Iza były jak dwa groszki w strąku.
Być (znaleźć się) w dobrych rękach - Być (być) w dobrych rękach, wpaść w dobre (niezawodne) ręce.
Spokojnie wyszli na pokład, bo dzieci były w dobrych rękach. „Spokojnie pojechała na wycieczkę, bo dzieci były w dobrych rękach.
Być w siódmym niebie - Być w siódmym niebie.
Był siódmym niebie, kiedy dowiedział się o czekającej go wycieczce po Afryce. „Był w siódmym niebie, gdy dowiedział się o czekającej go wyprawie do Afryki.
Chodząca encyklopedia - Encyklopedia chodząca.
Nie łatwo ci na pytanie, ale idź do Janka, on jest wychodzącą encyklopedią. „Nie mogę odpowiedzieć na to pytanie, ale idź do Yanka, to chodząca encyklopedia”.
Chować umysł w piasku - Chowając głowę w piasek.
Teraz, gdy narkotyki pojawiają się w naszym szkole, nie możemy chować głowy w piasku, że problem nie istnieje. „Teraz, gdy w naszej szkole zaczynają pojawiać się narkotyki, nie możemy chować głowy w piasek i udawać, że problemu nie ma”.
Cisza przed burzą - Cisza przed burzą.
Rodzice spokojnie opowiadali o tym, co zdarzyło się w pracy, jednak to była tylko cisza przed burzą, bo mama dowiedziała się o wagarach Iwony i była na nią wściekłą. „Rodzice spokojnie rozmawiali o tym, co wydarzyło się w pracy, ale to była tylko cisza przed burzą, bo mama dowiedziała się o nieobecności Iwony i była na nią zła.
Czarno na białym - Czarno-biały.
Jarek spóźnił się na koncert, choć raz został uruchomiony na czarno na białym. — Jarek spóźnił się na koncert, choć godzina jego rozpoczęcia była zapisana czarno na białym.
Czuć się jak ryba w wodzie - Poczuj się jak ryba w wodzie.
Nigdy nie lubił przebywać wśród dorosłych, za to wśród rówieśników czułych jak ryba w wodzie. — Nigdy nie lubił przebywać w towarzystwie dorosłych, ale wśród rówieśników czuł się jak ryba
w wodzie.
Czysty jak łza - Czysty jak łza.
Chcieli Jacka oskarżyć o kradzież, a był on czysty jak łza. „Chcieli oskarżyć Jacka o kradzież, a tymczasem był czysty jak łza”.
Dach nad głową - Dach nad głową.
Po tym pożarze straconego dach nad głową. „Po tym pożarze stracił dach nad głową.
Dać komuś gwiazdkę z nieba - Zdobądź gwiazdę z nieba.
Kochała ją tak, że dawała jej gwiazdkę z nieba, ale ona tego nie doceniała. „Kochał ją tak bardzo, że dałby jej gwiazdkę z nieba, ale ona tego nie doceniła”.
Ani be, ani me - Ani być, ani ja (ani to, ani tamto). W języku polskim oznacza to brak jakiejkolwiek odpowiedzi, gdy się jej oczekuje, ciszę. W języku rosyjskim jest trochę inaczej – on nic nie wie, nic nie rozumie.
Prosiłem ją, aby mi powiedzieć, czemu nie przyszła na spotkanie, a ona ani be, ani me. „Poprosiłam ją, żeby mi powiedziała, dlaczego nie przyszła na spotkanie, ale nie była ani bae, ani mee”.
Ani be, ani me, ani kukuryku - Ani być, ani ja, ani kukarek. Rozszerzona wersja poprzedniej.
narzędzie do niego po niemiecku, po angielsku, ale on ani be, ani me, ani kukuryku. „Próbowałem się do niego zwrócić po niemiecku, po angielsku, ale ani on, ani bae, ani ja, ani k-ka-re-ku.
*Przykłady zaczerpnięte ze szkolnej encyklopedii „Słownik równoważności”.